Көпшілігіміз «тамақты жиі, бірақ аз-аздан ішу керек» деген қағидамен өстік. Алайда заманауи ғылым бұл ұстанымға басқа қырынан қарауды ұсынады. Бұл туралы "Сапалы Қазақстан" порталы Алғас Жалғасбаевтың әлеуметтік желідегі жазбасына сүйене отырып хабарлайды.
Күніне бір рет тамақтану (OMAD) немесе ұзақ үзіліспен тамақтану — бұл жай ғана диета емес, бұл биологиялық жаңару механизмі.
Нобель сыйлығы және Аутофагия құпиясы
2016 жылы жапон ғалымы Ёсинори Осуми жасушалық автофагия механизмдерін ашқаны үшін Нобель сыйлығын иеленді. «Аутофагия» грек тілінен аударғанда «өзін-өзі жеу» дегенді білдіреді.
Бұл қалай жұмыс істейді?
Ағза ұзақ уақыт (16-24 сағат) сырттан энергия алмағанда, ол ішкі қорларды тексере бастайды. Жасушалар жиналып қалған «қоқыстарды» — ескі ақуыздарды, зақымдалған органеллаларды және вирустар мен бактериялардың қалдықтарын тауып, оларды қайта өңдеп, энергияға айналдырады.
Ғылыми факт: Үнемі тамақ ішіп жүру бұл табиғи «тазалық» процесін тоқтатып тастайды.
Фото: pixabay.com.
Ғылыми дәлелдер: Неге 1 рет тамақтану тиімді?
Инсулинге сезімталдықты арттыру:
Зерттеулер көрсеткендей, күніне бір рет тамақтану қанындағы инсулин деңгейін айтарлықтай төмендетеді. Бұл 2-ші типті қант диабетінің алдын алып, ағзаның майды энергия ретінде пайдалану қабілетін 2-3 есе арттырады.
Мидың жұмысы және БДНФ (BDNF) факторы:
Аштық кезінде мида нейротрофиялық фактор (BDNF) деңгейі көтеріледі. Бұл белок жаңа нейрондардың пайда болуына және когнитивті функциялардың (есте сақтау, зейін) жақсаруына жауап береді. Бұл — Альцгеймер және Паркинсон ауруларынан қорғайтын табиғи қалқан.
Гормезис әсері (Пайдалы стресс):
Қысқа мерзімді аштық ағза үшін «пайдалы стресс» болып табылады. Бұл гендердің экспрессиясын өзгертіп, жасушалардың кез келген ауруға және қартаюға төзімділігін арттырады.
Тәжірибелік кеңес
Күніне 1 рет тамақтануға бірден көшу қиын болуы мүмкін. Сондықтан ғалымдар 16/8 (16 сағат аштық, 8 сағат тамақтану) әдісінен бастап, біртіндеп 23/1 (OMAD) режиміне ауысуды ұсынады.
Ең бастысы: Сол бір реттік ас барынша құнарлы, дәрумендер мен пайдалы майларға, ақуызға бай болуы тиіс.
Түйін: Біздің ағзамыз — кемел инженерлік туынды. Оған үнемі «отын» тастай бермей, кейде өз-өзін реттеуге мүмкіндік бергеніміз абзал.
Сіз ағзаңызға «генералды тазалық» жасап тұрасыз ба? Пікіріңізді қалдыра кетсеңіз.
Алғас Жалғасбаевтың әлеуметтік желідегі жазбасынан